የዚህ ገጽ ዓላማ እና ልዩነት
ይህ ገጽ የተሰራው ጊጋባይት (GB) ወደ ባይት (B) ለመቀየር ነው። ግን ሌሎች መሳሪያዎች በተለምዶ የሚጠቀሙት ሁለትዮሽ (ወይም ጊቢባይት፣ GiB) ሳይሆን የአስርዮሽ (SI) ፍቺን ይጠቀማል። እንደዚሁም፣ 1 ጊጋባይት (GB) በትክክል 1,000,000,000 ባይት (B) ነው። ይህ ልዩነት በሃርድ ድራይቭ፣ ኤስኤስዲ እና ሌሎች ማከማቻ መሳሪያ አምራቾች ዘንድ የሚስተዋል ደረጃ ነው። ለዚህም ነው ገጹ የሚጠቀመው በትክክል የአስርዮሽ ፋክተር 10⁹ (1 GB = 1,000,000,000 B) እንጂ ሁለትዮሹን 2³⁰ (1 GiB = 1,073,741,824 B) አይደለም።
ሁለቱ ልኬቶች ብዙ ጊዜ ግራ ያጋባሉ። የማከማቻ መሳሪያ አምራቾች በአስርዮሽ ቢሰሩም፣ ብዙ ኦፕሬቲንግ ሲስተሞች ግን የማከማቻ አቅምን በሁለትዮሽ (GiB) ሲዘግቡ መለያውን "GB" ይልካሉ። ለምሳሌ ዊንዶውስ አንድ 1 ቴራባይት ድራይቭ ሲያሳይ ~931 ጊቢባይት (GiB) ብሎ ነው የሚያሳየው፣ ምንም እንኳን መለያው "1 TB" ቢሆንም። ይህ ገጽ በትክክል የአስርዮሽ ውጤት ይሰጣል፤ እንዲሁም ተቃራኒውን ፋክተር ያቀርባል፡ 1 B = 1.00000000000e‑9 GB (ማለትም 1 B = 0.000000001 GB)።
የአስርዮሽ (SI) እና የሁለትዮሽ (IEC) ልኬቶች ልዩነት
የኮምፒዩተር ማከማቻ አቅምን ሲለኩ ሁለት ዋና ዋና ደረጃዎች አሉ፡ የአስርዮሽ (SI) እና የሁለትዮሽ (IEC) ልኬቶች። የSI (International System of Units) ዘዴ ኪሎ (k)፣ ሜጋ (M)፣ ጊጋ (G)፣ ቴራ (T) ወዘተ የተባሉት ቅድምፅ (prefixes) በ10 ላይ የተመሰረቱ ናቸው። ማለትም፡
- 1 ኪሎባይት (KB) = 1,000 ባይት
- 1 ሜጋባይት (MB) = 1,000,000 ባይት
- 1 ጊጋባይት (GB) = 1,000,000,000 ባይት
- 1 ቴራባይት (TB) = 1,000,000,000,000 ባይት
በሌላ በኩል፣ የኮምፒዩተር ማህደረ ትውስታ እና ፋይል ሲስተሞች በሁለትዮሽ (ባይነሪ) ስርዓት ይሰራሉ። ለዚህም የIEC (International Electrotechnical Commission) የተለዩ የልኬት ስሞችን አቅርቧል፡ ኪቢባይት (KiB)፣ ሜቢባይት (MiB)፣ ጊቢባይት (GiB)፣ ቴቢባይት (TiB) ወዘተ። እያንዳንዳቸው በ2³⁰ ማለትም በ1,073,741,824 ባይት ይባዛሉ። ይህ ልዩነት የተፈጠረው በታሪካዊ ምክንያቶች ነው፤ የዲስክ ድራይቭ አምራቾች ለገበያ ዓላማ በአስርዮሽ ሲጠቀሙ፣ ኦፐሬቲንግ ሲስተሞች ግን በሁለትዮሽ ይሰላሉ።
የዚህ ገጽ ዋና ልዩነት በትክክል የአስርዮሽ (SI) ልኬት መሰረት ነው የሚሰራው። ስለዚህ ማንኛውም የሃርድ ድራይቭ፣ ኤስኤስዲ፣ ዩኤስቢ ፍላሽ ድራይቭ፣ ወይም ክላውድ ማከማቻ አቅም ሲያወዳድሩ ይህ መሳሪያ ጠቃሚ ነው።
ስሌቱ እንዴት እንደሚሠራ
ገጹ በጣም ቀጥተኛ የሆነ ስሌት ይሰራል። ተጠቃሚው በጊጋባይት (GB) ውስጥ የቁጥር እሴት ያስገባል። ከዚያም ገጹ ይህን እሴት በ 1,000,000,000 (አንድ ቢሊዮን) ያባዛል። ውጤቱ በባይት (B) ይታያል።
ለምሳሌ፡-
- 1 GB × 1,000,000,000 = 1,000,000,000 B (1 ቢሊዮን ባይት)
- 2.5 GB × 1,000,000,000 = 2,500,000,000 B
- 0.01 GB × 1,000,000,000 = 10,000,000 B (10 ሚሊዮን ባይት)
እንደዚሁም ተቃራኒውን ማድረግ ይቻላል። በባይት ያለውን እሴት በ 1,000,000,000 በማካፈል ወይም በ 1.00000000000e-9 በማባዛት ወደ ጊጋባይት መመለስ ይቻላል። ገጹ ይህን ተቃራኒ ልወጣም ይደግፋል። የምሳሌ ሠንጠረዥ እንደሚከተለው ነው፡
| ጊጋባይት (GB) | ባይት (B) |
|---|---|
| 0 | 0 |
| 1 | 1,000,000,000 |
| 10 | 10,000,000,000 |
| 100 | 100,000,000,000 |
| 1,000 | 1,000,000,000,000 |
ለትልቅ ቁጥሮች ውጤቱ ሳይንሳዊ መግለጫ (scientific notation) ሊቀርብ ይችላል። ለምሳሌ 1,000 GB ማለት 1 ቲቢ ነው፣ በባይት ሲሰላ 1 × 10¹² B ይሆናል። ገጹ ውጤቱን በትክክል ከክብደት (rounding) ውጭ ያቀርባል። ይህ ማለት ከፍተኛ ጥቃቅን እሴቶችን ሲያሰሉ ውጤቱ ሙሉ በሙሉ ትክክለኛ ነው።
የሚተገበሩ ሁኔታዎች እና የተሳሳተ አረዳድ
ይህ ልወጣ በዋነኝነት የሚፈልጉት ሰዎች አይቲ ባለሙያዎች፣ ሲስተም አድሚኒስትራተሮች፣ ገንቢዎች እና የማከማቻ መሳሪያ ገዥዎች ናቸው። አንድ የተለመደ የተሳሳተ አመለካከት አንድ የ1 ቴራባይት ሃርድ ድራይቭ በኮምፒዩተር ሲታይ 1,000,000,000,000 ባይት ብቻ ሳይሆን ያነሰ ቦታ እንደሚሆን ነው። እንደ እውነቱ ከሆነ ድራይቩ በአምራቹ መሰረት 1 ትሪሊዮን ባይት ነው። ነገር ግን በዊንዶውስ ውስጥ ይህ ቁጥር በ1,073,741,824 ይካፈላል፣ ስለዚህ ዕውነተኛ ጊቢባይት ቁጥር ይቀንሳል (931 ጊቢባይት)።
ሌላ የተሳሳተ አረዳድ ደግሞ የበይነመረብ ፍጥነትን ሲለኩ ነው። ብዙ አይኤስፒዎች ፍጥነትን በሜጋቢት በሰከንድ (Mbps) ሲዘግቡ፣ ተጠቃሚዎች ግን ፋይሎችን በሜጋባይት በሰከንድ (MB/s) ማየት ይፈልጋሉ። እዚህም የአስርዮሽ እና የሁለትዮሽ ልዩነት አለ። 1 ሜጋባይት (ሜባ) ወይም 1,000,000 ባይት ከ 1 ሜቢባይት (ሚቢ) ወይም 1,048,576 ባይት ጋር አይመሳሰልም።
ደንቦች እና የዳር ሁኔታዎች
ልወጣው በትክክለኛ ፋክተር ላይ የተመሰረተ ነው። ዋና ዋና ደንቦች እንደሚከተለው ናቸው፡-
- አሉታዊ ያልሆነ ቁጥር ብቻ - ግቤቱ አሉታዊ መሆን የለበትም። ዜሮ ውስጥ ማስገባት ይፈቀዳል እና ውጤቱም 0 ባይት ነው።
- ሙሉ ትክክለኝነት - ለከፍተኛ የግቤት እሴቶች ውጤቱ በሳይንሳዊ መግለጫ ሊቀርብ ይችላል፣ ነገር ግን ቁጥሩ ሙሉ በሙሉ ትክክለኛ ነው።
- ክብደት የለም - ውጤቱ በትክክል ይሰላል እንጂ አይከበርም (ለምሳሌ 0.1 GB በትክክል 100,000,000 B ነው)።
- የአስርዮሽ ፍቺ ብቻ - ይህ ልወጣ የጊቢባይት (GiB) ልወጣን አይደግምም። ሁሉም ውጤቶች የሚቀርቡት በአስርዮሽ (SI) መሰረት ነው።
ተዘውትረው የሚጠየቁ ጥያቄዎች
ጥ፡ ይህ መሳሪያ በዊንዶውስ ውስጥ የማከማቻ ቦታን ለማስላት ይረዳኛል?
መልስ፡ አዎ፣ ነገር ግን መጠንቀቅ ያስፈልጋል። ዊንዶውስ አብዛኛውን ጊዜ በጊቢባይት (GiB) ነው የሚለካው፣ ምንም እንኳን "GB" ብሎ ቢሰይምም። የሃርድ ድራይቭ አምራቾች በአስርዮሽ ስለሚለኩ፣ ይህ መሳሪያ የድራይቩን ትክክለኛ የአስርዮሽ አቅም በባይት ለማወቅ ይረዳል።
ጥ፡ 1 ቲቢ ሃርድ ድራይቭ ስገዛ ለምን 931 ጂቢ ብቻ ነው የሚታየው?
መልስ፡ ምክንያቱ የአስርዮሽ እና የሁለትዮሽ ልኬቶች ልዩነት ነው። ድራይቩ 1,000,000,000,000 ባይት (1 ቲቢ በአስርዮሽ) ይዟል። ዊንዶውስ ግን ይህን ቁጥር በ1,073,741,824 ያካፍላል፤ ውጤቱም ~931 ጊቢባይት ነው። ይህ መሳሪያ በተቃራኒው በኩል የሚረዳችሁት የድራይቩን ትክክለኛ የባይት ብዛት በማስላት ነው።
ጥ፡ የዚህ መሳሪያ ውጤት ሳይንሳዊ መግለጫ ቢሆን ትርጉሙ ምንድነው?
መልስ፡ ለትልቅ ቁጥሮች (ለምሳሌ 1,000,000 GB) ውጤቱ 1.0 × 10¹⁵ B ሊሆን ይችላል። ይህ ማለት 1,000,000,000,000,000 (1 ኳድሪሊዮን) ባይት ማለት ነው። ሳይንሳዊ መግለጫ ውሱን ቦታ ላይ ረጅም ቁጥሮችን ለማሳየት ይረዳል።
ጥ፡ ይህ መሳሪያ ኪሎባይት ወይም ሜጋባይት ወደ ባይት መቀየር ይችላል?
መልስ፡ ይህ ገጽ ልዩ በሆነ መልኩ ለጊጋባይት ወደ ባይት ልወጣ ብቻ የተሰራ ነው። ሆኖም ተመሳሳይ ዘዴን በመጠቀም (በ1,000፣ 1,000,000፣ ወዘተ ማባዛት) ሌሎች ልወጣዎችን በቀላሉ ማድረግ ይቻላል።
ጥ፡ የአስርዮሽ እና የሁለትዮሽ ልወጣ ምን ያክል ልዩነት አላቸው?
መልስ፡ ልዩነቱ በመጠን ላይ የተመሰረተ ነው። ለ1 ጊጋባይት ልዩነቱ ~73,741,824 ባይት (ወይም 7.37%) ነው። በትልቅ መጠን (እንደ 1 ቲቢ) ልዩነቱ 93 ጊቢባይት ያህል ይደርሳል።
ጥ፡ ይህ መሳሪያ ለምን አሉታዊ ቁጥሮችን አይቀበልም?
መልስ፡ የማከማቻ አቅም አሉታዊ ሊሆን አይችልም። ዜሮ ወይም አወንታዊ ቁጥሮች ብቻ እውነተኛ የማከማቻ መጠኖችን ይወክላሉ።